Prawnicy - portal ekspertów WIP.PL - portal ekspertów

Według organizatora udział w szkoleniu Akcja Aplikacja wzięło 90 osób, z czego 40% to osoby spoza Łodzi. Byli to głównie studenci piątego roku studiów prawniczych.

 

Program szkolenia został rozłożony na dwa dni – sobotę i niedzielę – studenci mieli więc pracowity weekend. Prelegentami byli sędziowie, prokuratorzy, radcy prawni, notariusze, doradcy podatkowi i adwokaci – jednym słowem – praktycy. Towarzyszyli im aplikanci, którzy opowiadali studentom o tym, jak życie przyszłego adwokata czy sędziego wygląda „od kuchni”. Udzielali studentom praktycznych porad, począwszy od tego, jak przygotowywać się do egzaminów, poprzez opowieści o praktykach w wybranych przez siebie urzędach, a skończywszy na tym, jak realnie wyglądają szanse na wykonywanie wymarzonego zawodu już po skończeniu aplikacji.

Przyszli aplikanci otrzymali od organizatora szkolenia materiały pomocnicze – były to w większości wyciągi z ustaw i rozporządzeń.

Szkolenia podczas Akcji Aplikacji prowadzili:

Studenci podczas szkolenia mieli możliwość zadawania pytań i korzystania z indywidualnych konsultacji zarówno prelegentów, jak i towarzyszącym ich aplikantów – z czego oczywiście skwapliwie korzystali. Podczas jednego z wykładów dużym powodzeniem wśród studentów cieszyła się toga adwokacka, którą można było przymierzyć, a nawet zrobić sobie w niej zdjęcie.

Podczas rozmów z kandydatami na aplikantów prelegenci podkreślali, że wykonywanie zawodów prawniczych jest trudną sprawą, a oprócz samej wiedzy do wykonywania tych zawodów niezbędne są pewne cechy osobowościowe. No bo czy widział ktoś kiedyś nieodważnego prokuratora albo niecierpliwego sędziego?

Prelegenci wyjątkowo zgadzali się też do jednego – oczywiste jest, że nie każdy zda egzamin na aplikację lub nie każdy się na nią dostanie. Oczywiście na pewno chciałbyś tego uniknąć, jednak pamiętaj, że to nie koniec świata i że kolejną szansę dostaniesz w przyszłym roku. Mamy nadzieję, że o tej radzie nie będziesz musiał pamiętać – oczywiście trzymamy kciuki za wszystkich naszych czytelników!

A teraz czas na cenne porady, które na pewno również i Tobie przydadzą się, jeśli zamierzasz przystąpić do egzaminu na aplikację. Szczególną uwagę poświęciliśmy najbardziej „obleganym” aplikacjom – radcowskiej, ogólnej (z uwzględnieniem sędziowskiej) i adwokackiej.

Prelegenci radzili przyszłym aplikantom, aby przygotowując się do egzaminu, czytali głównie ustawy i orzecznictwo (aby zapoznać się z literalnym brzmieniem prawa), a nie podręczniki. Starali się również zwrócić uwagę na to, żeby na aplikację decydować się z rozwagą – wiąże się to bowiem z obowiązkowymi zajęciami dwa razy w tygodniu, a w praktyce nie każdy może to pogodzić z pracą zawodową.

Wykonywanie zawodu radcy prawnego polega na świadczeniu pomocy prawnej, z wyjątkiem występowania w charakterze obrońcy w postępowaniu karnym i w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe (tym samym np. w postępowaniu wykroczeniowym już może). Radca prawny posiada najszersze możliwości pracy ze wszystkich zawodów korporacyjnych.

Rada zawiera z aplikantem umowę określającą prawa i obowiązki związane z odbywaniem aplikacji. Aplikacja jest oczywiście odpłatna. Wysokość opłaty rocznej określa Minister Sprawiedliwości w drodze rozporządzenia – opłata zależy od wysokości minimalnego wynagrodzenia w danym roku, w 2009 r. wynosi ok. 5.100 zł. Sładka członkowska płatna jest miesięcznie, od momentu rozpoczęcia aplikacji przez cały rok kalendarzowy – ok. 16 zł. Opłaty dodatkowe (np. za legitymację aplikancką itp.) są sporadyczne i niezbyt duże.

Rada okręgowej izby radców prawnych podejmuje uchwałę w przedmiocie wpisu na listę aplikantów radcowskich na podstawie wniosku osoby ubiegającej się o wpis. Warunkiem wpisu jest m.in pozytywna ocena z egzaminu, a czas na złożenie wniosku wynosi 2 lata.

Aplikacja rozpoczyna siępo uzyskaniu wpisu na listę i złożeniu ślubowania i trwa 3 lata. Zajęcia szkoleniowe rozpoczynają się 1 stycznia każdego roku szkoleniowego. Dopuszcza się odbywanie zajęć praktycznych również w okresie lipca, sierpnia i września. Aplikację radcowską odbywa się w kancelarii radcy prawnego, w spółce radców prawnych lub radców prawnych i adwokatów lub w jednostkach organizacyjnych.

Szkolenie praktyczne obywa się na podstawie nowych zasad: aplikanci odbywają je w trakcie pierwszego roku aplikacji z zakresu działania sądownictwa powszechnego i prokuratury.

Zajęcia aplikacyjne odbywają się dwa razy w tygodniu. Jeden dzień to zajęcia teoretyczne(trwają przez cały okres aplikacji, niektóre przedmioty kończą się kolokwium, pozostałe zaliczeniem przedmiotu). Drugi dzień to zajęcia praktyczne(po zmianach ustawy przede wszystkim w kancelarii radcy prawnego).

Kolokwia mogą być organizowane w formie pisemnej lub ustnej. Kolokwium w formie pisemnej może mieć charakter:

Kolokwium w formie ustnej polega na udzieleniu przez zdającego odpowiedzi na pytania z poszczególnych przedmiotów, opracowane przez osobę przeprowadzającą zajęcia szkoleniowe, wylosowane przez zdającego z większej liczby pytań.

W razie negatywnego wyniku kolokwium powtarza się tylko jeden raz.

Pamiętaj, że pracownikowi wpisanemu na listę aplikantów radcowskich przysługuje, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, zwolnienie od pracy w celu uczestniczenia w obowiązkowych zajęciach szkoleniowych!

Dopuszczalne są trzy nieusprawiedliwione nieobecności (18 godzin) na zajęciach teoretycznych, a także usprawiedliwiona nieobecność na zajęciach teoretycznych i praktycznych – w rozmiarze nieprzekraczającym trzech miesięcy kalendarzowych w ciągu roku szkoleniowego.

Weź pod uwagę, że nie zaliczysz roku szkoleniowego m.in.:

Każdy z aplikantów prowadzi Dzienniczek Aplikanta Radcowskiego, w którym wpisuje temat każdych zajęć teoretycznych oraz wykonywane zadania podczas zajęć praktycznych, a także wyniki kolokwiów i egzaminów. Zgodnie z regulaminem aplikacji radcowskiej z 2008 r. aplikanci w dzienniczku wpisują również sygnatury akt oraz daty rozpraw, w których uczestniczyli  lub które obserwowali.

Aplikant odbywa aplikację pod kierunkiem patrona. Patronem jest radca prawny, wyznacza go Rada OIRP, a w trakcie aplikacji możliwa jest za zgodą Rady zmiana patrona.

Musisz wiedzieć, że aplikacja to nie tylko nieustanne uczenie się przepisów. Na początku I roku aplikacji odbywa się bal aplikantów, na którym obecni są również aplikanci wyższych lat oraz radcowie prawni, a także przedstawiciele Rady. Z ciekawostek warto również wiedzieć, że aplikanci wspólnie z radcami prawnymi tworzą samorząd zawodowy, biorą udział w zgromadzeniu okręgowej izby radców prawnych bez prawa głosu, a wobec aplikanta może się toczyć postępowanie dyscyplinarne.

 

Na uzasadniony wniosek aplikanta dziekan Rady może udzielić zezwolenia na przerwę w zajęciach przewidzianych programem aplikacji na okres nieprzekraczający łącznie 2 lat szkoleniowych. Urlop dziekański jest udzielany na cały rok szkoleniowy. Wyjątkowo, gdy uzasadnione przesłanki do udzielenia urlopu wystąpią w czasie roku szkoleniowego, urlop dziekański może być udzielony na krótszy okres.

A co może aplikant radcowski w sądzie? Po upływie sześciu miesięcy od rozpoczęcia aplikacji radcowskiej aplikant może zastępować radcę prawnego przed sądami rejonowymi, organami ścigania i organami administracji publicznej. Po upływie roku i sześciu miesięcy od rozpoczęcia aplikacji aplikant może zastępować radcę prawnego przed innymi sądami, z wyjątkiem Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego i Trybunału Konstytucyjnego. Ponadto na podstawie wyraźnego pisemnego upoważnienia radcy prawnego może sporządzać i podpisywać pisma procesowe z wyłączeniem apelacji, skargi kasacyjnej i skargi konstytucyjnej oraz innych pism procesowych, których sporządzanie objęte jest przymusem adwokacko-radcowskim.

Skreślenie z listy aplikantów może się odbyć:

Do egzaminu radcowskiego może przystąpić osoba, która odbyła aplikację radcowską i otrzymała zaświadczenie o jej ukończeniu. Zaświadczenie może uzyskać tylko ten aplikant, który uzyskał zaliczenie każdego roku szkoleniowego.

A co dalej? Radcowie prawni mogą wykonywać zawód we własnej kancelarii, w spółce, na podstawie stosunku pracy, na podstawie umowy cywilnoprawnej. Obecnie, chcąc otworzyć własną kancelarię po ukończeniu aplikacji, można otrzymać 40 tys. zł dofinansowania z UE.

 Aplikacja ogólna

Wprowadzane obecnie zmiany w aplikacji ogólnej mają na celu dopasowanie do standardów UE. Preleganci przestrzegali przyszłych aplikantów, że zanim zdecydują się zdawać na aplikację ogólną, muszą sobie zdawać sprawę, że w przyszłości nie czeka na nich dużo wolych etatów, a więc z wymarzoną pracą na stanowisku sędziego czy prokuratora wcale nie musi być łatwo. Rocznie w skali kraju ma być zapewnionych jedynie około 200 etatów na te stanowiska. Pewne trudności mogą też wiązać się z faktem, że zajęcia na aplikacji ogólnej będą odbywać się w Krakowie – przez trzy pełne tygodnie w każdym miesiącu. Jesteś pewien, że sytuacja zawodowa, prywatna i materialna pozwoli Ci na spędzanie większości miesiąca w innym mieście?

Aplikacja ogólna trwa 12 miesięcy. Rozpoczyna się nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia listy przyjętych. W trakcie aplikacji ogólnej aplikanci odbywają zajęcia w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury z siedzibą w Krakowie oraz praktyki zgodnie z programem aplikacji. Dyrektor Krajowej Szkoły wyznacza aplikantowi patrona koordynatora, który służy aplikantowi pomocą merytoryczną oraz nadzoruje i koordynuje prawidłowy przebieg jego praktyk, zgodny z programem aplikacji ogólnej.

Na czas odbywania przez aplikanta praktyk, zgodnie z programem aplikacji ogólnej, Dyrektor Krajowej Szkoły, w uzgodnieniu z patronem koordynatorem, wyznacza aplikantowi patrona każdej z praktyk. Patron zapoznaje aplikanta z czynnościami należącymi do zakresu jego obowiązków w trakcie praktyki i niezwłocznie po jej zakończeniu przedstawia patronowi koordynatorowi pisemną opinię wraz z oceną przebiegu praktyki. W oparciu o te opinie i oceny patron koordynator sporządza końcową opinię wraz z łączną oceną przebiegu wszystkich praktyk, które odbył aplikant.

Warunkiem zaliczenia aplikacji ogólnej jest uzyskanie pozytywnych ocen ze wszystkich sprawdzianów i praktyk objętych programem aplikacji; ogłoszenie przez Dyrektora Krajowej Szkoły w Biuletynie Informacji Publicznej, w terminie 14 dni od dnia zakończenia aplikacji ogólnej, listy klasyfikacyjnej aplikantów. O kolejności miejsca na liście klasyfikacyjnej aplikantów decyduje suma punktów uzyskanych przez aplikanta ze wszystkich sprawdzianów i praktyk w czasie aplikacji ogólnej. W przypadku równej liczby punktów uzyskanych przez aplikantów o kolejności decyduje suma punktów uzyskanych ze sprawdzianów.

Aplikacja prokuratorska trwa 30 miesięcy.

Aplikacja sędziowska trwa 54 miesiące (30 miesięcy trwa szkolenie na aplikacji ogólnej, a 24 miesiące trwa staż) i rozpoczyna się nie później niż w terminie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia listy. W ramach aplikacji sędziowskiej aplikanci odbywają w okresie 30 miesięcy zajęcia w Krajowej Szkole i praktyki zgodnie z programem aplikacji oraz w okresie kolejnych 24 miesięcy staż na stanowiskach asystenta sędziego, a następnie referendarza sądowego, zgodnie z programem aplikacji. W okresie stażu aplikant aplikacji sędziowskiej zostaje zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego na podstawie umowy o pracę na czas określony, a następnie na stanowisku referendarza sądowego na czas nieokreślony.

W trzydziestym miesiącu aplikacji sędziowskiej aplikanci przystępują do egzaminu sędziowskiego. Warunkiem przystąpienia do niego jest uzyskanie pozytywnych ocen ze wszystkich sprawdzianów i praktyk, objętych programem aplikacji. Egzamin sędziowski składa się z części pisemnej i ustnej. W terminie 30 dni od dnia złożenia egzaminu sędziowskiego z wynikiem pozytywnym, Dyrektor Krajowej Szkoły kieruje aplikanta do odbycia stażu, kolejno na stanowisku asystenta sędziego i referendarza sądowego. W terminie 14 dni od dnia zakończenia stażu Dyrektor Krajowej Szkoły wydaje aplikantowi dyplom ukończenia aplikacji sędziowskiej.

Aplikantem może zostać osoba, która:

Pierwszy nabór na aplikację odbędzie się najpóźniej na przełomie czerwca i lipca 2009 r. – będzie on przeznaczony dla tych osób, którym nie udało się dostać w zeszłym roku. Jesienią odbędzie się drugi nabór – dla tegorocznych absolwentów prawa.

Egzamin konkursowy składa się z dwóch etapów:

Zakres egzaminu będzie obejmował: kc, kpc, ksh, kp, kk, kpk, kks, kw, kpa, Konstytucję RP, ustrój sądów powszechnych i administracyjnych, Prawo o Prokuraturze, ustawę o postępowaniu w sprawach nieletnich, prawo korporacji prawniczych, prawo UE łącznie z historią, prawo prywatne międzynarodowe, prawo papierów wartościowych.

Pamiętaj! Podczas nauki korzystaj z tylko aktualnych aktów prawnych, ucz się nowelizacji i przerób jak największą liczbę testów także z innych aplikacji! Przed egzaminem wyśpij się, zjedz dobre śniadanie, zachowaj spokój i pewność siebie. W takcie egzaminu uważnie czytaj pytania i odpowiedz w myślach na pytanie przed udzieleniem odpowiedzi! 

 

 Oto przykładowe pytania opisowe, na jakie możesz trafić na egzaminie:

A oto przykładowe pytania ustne:

Do aplikacji pobocznych zaliczysz aplikację komorniczą, aplikację kuratorska, aplikację sejmową, aplikację rzeczniowską.

Jeśli chcesz zostać aplikantem kuratorskim, musisz wiedzieć, że zasady organizacji służby kuratorskiej i wykonywania obowiązków przez kuratorów sądowych oraz status kuratorów sądowych określa ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych.

 Celem aplikacji rzecznikowskiej jest przygotowanie aplikanta do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu rzecznika patentowego. Rzecznik patentowy zajmuje się szeroką gamą zadań z zakresu prawa własności przemysłowej, między innymi przygotowywaniem wniosków o rejestrację patentów czy wzorów użytkowych. Aplikacja trwa trzy lata, a organizuje ją i prowadzi Krajowa Rada Rzeczników Patentowych.

 
Aplikacja notarialna

Jeśli chcesz zostać aplikantem notarialnym, na pewno nie jest Ci obca istotna zmiana stanu prawnego, w tym wariant przejściowy, oraz idea szerszego otwarcia zawodów prawniczych. Ze wszystkimi tymi zagadnieniami możesz szczegółowo zapoznać się na stronach internetowych: www.ms.gov.pl , www.krn.org.pl, www.bip.gov.pl, www.notariusze.lodz.pl.

Jeśli chcesz zostać doradcą podatkowym, oznacza to, że marzysz o zawodzie, który:

W praktyce wykonywanie zawodu doradcy podatkowego polega na świadczeniu usług m.in. w zakresie:

Na przygotowania do zawodu składają się:

 

Egzamin na aplikację adwokacką przeprowadza komisja państwowa, trwa on 4 godziny, a składa się z 250 pytań.

Okręgowa rada adwokacka podejmuje uchwałę o wpisie na listę aplikantów adwokackich na podstawie wniosku kandydata, który uzyskał pozytywną ocenę z egzaminu konkursowego przeprowadzonego w oparciu o przepisy ustawy – Prawo o adwokaturze. Wniosek o wpis na listę aplikantów adwokackich może być złożony w ciągu 2 lat  od dnia ogłoszenia wyników egzaminu konkursowego, z zastrzeżeniem, że złożenie wniosku później  niż 30 dni przed rozpoczęciem roku szkoleniowego powoduje, że po uzyskaniu wpisu na listę odbywanie aplikacji rozpocznie się z rozpoczęciem następnego roku szkoleniowego.

Musisz wiedzieć, że uczestnictwo w zajęciach szkoleniowych na aplikacji adwokackiej wiąże się z planem, który przewiduje przeprowadzanie zajęć w wymiarze 4 godzin tygodniowo. Okręgowa rada adwokacka wprowadza  dla aplikantów adwokackich indeksy. Okręgowa rada adwokacka powołuje wykładowców spośród adwokatów z uwzględnieniem ich zainteresowań zawodowych. Okręgowa rada adwokacka może powierzyć prowadzenie zajęć w zakresie danego przedmiotu osobie niebędącej adwokatem, która ma odpowiednie przygotowanie teoretyczne i praktyczne.

Pamiętaj, że kierownik szkolenia może wydać negatywną opinię o aplikancie i stwierdzić nieprzydatność do wykonywania zawodu, a co za tym idzie – spowodować skreślenie z listy aplikantów adwokackich.

Na zakończenie każdego roku szkoleniowego aplikant składa  kolokwium roczne. Program szkolenia może przewidywać kolokwia częściowe. Warunkiem dopuszczenia do kolokwium rocznego jest zaliczenie kolokwium częściowego bądź kolokwiów częściowych, o ile zostały one przewidziane w planie szkolenia. W razie negatywnego wyniku kolokwium roczne i częściowe powtarza się tylko jeden raz, w terminie nie krótszym niż jeden miesiąc i nie dłuższym niż trzy miesiące, przed trzyosobową komisją wyznaczoną przez dziekana okręgowej rady adwokackiej. Negatywna ocena z jakiegokolwiek przedmiotu na kolokwium rocznym oznacza negatywną ocenę całego kolokwium rocznego i powoduje konieczność jego powtórzenia w terminie poprawkowym.

Aplikanci wyróżniający się bardzo dobrymi wynikami szkolenia mogą otrzymać nagrody indywidualne lub stypendia, które przyznaje okręgowa rada adwokacka na wniosek kierownika szkolenia.

Aplikant adwokacki ma prawo do 14-dniowego zwolnienia w czynnościach aplikanta w okresie, w którym nie odbywają się zajęcia szkoleniowe oraz 30-dniowego czasu wolnego bezpośrednio przed terminem egzaminu adwokackiego i 14 dniowego przed kolokwium rocznym. Czasu wolnego udziela aplikantowi patron.

Adwokat  może być patronem nie więcej niż dwóch  aplikantów, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach – na jego wniosek i za zgodą okręgowej rady adwokackiej – większej liczby.

Szczegółowe zasady i warunki odbywania aplikacji u patrona określa umowa zawarta pomiędzy aplikantem a patronem. Umowa ta podlega kontroli dziekana okręgowej rady adwokackiej.

Aplikant ma możliwość wskazania patrona, pod którego kierunkiem chciałby odbywać aplikację. W takim przypadku jest zobowiązany do  przedstawienia pisemnego oświadczenia patrona o gotowości podjęcia się  wobec niego obowiązków patrona. W trakcie aplikacji dziekan może skierować aplikanta do innego patrona po uprzednim zasięgnięciu opinii dotychczasowego patrona oraz po wysłuchaniu aplikanta.

Niestety, również aplikacja adwokacka – tak jak każda inna – wiąże się z obowiązkowymi opłatami: opłatą za udział w egzaminie konkursowym oraz opłatą roczną za aplikację adwokacką. Obowiązek ponoszenia opłat pokrywających koszty szkolenia obciąża aplikanta adwokackiego. Koszt szkolenia aplikanta może być pokryty po uzyskaniu zgody okręgowej rady adwokackiej przez podmiot, z którym aplikant posiada stosowną umowę. Kopię umowy aplikant adwokacki przedkłada okręgowej radzie adwokackiej.

Opłata roczna równa się trzykrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679, z 2004 r. nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. nr 157, poz. 1314) w wysokości obowiązującej w dniu rozpoczęcia roku szkoleniowego. Zaległości w uiszczaniu opłat za koszty szkolenia lub składki korporacyjnej przekraczające 2 miesiące stanowią podstawę do wszczęcia przeciwko aplikantowi postępowania dyscyplinarnego.

Jeśli marzysz o wykonywaniu zawodu prawniczego, oczywiście trzymamy za Ciebie kciuki na egzaminie na aplikację i życzymy powodzenia. Pamiętaj jednak, że tak naprawdę – co podkreślają wszyscy doświadczeni prawnicy – to zawód trudny i często jeszcze mało w Polsce doceniany. Tak jak w tej anegdocie o gospodyni domowej, która wchodzi na kuchenny plastikowy stolik, który się pod nią łamie – gospodyni amerykańska natychmiast dzwoni do swojego prawnika i oskarża producenta stolika, że nie zabronił jej wchodzenia na stolik i żąda od niego odszkodowania. Gospodyni polska natychmiast chowa połamany stolik głęboko do szafy, żeby mąż nie zauważył…

 Opracowała: Alicja Szewczyk